100 lat temu w Opolu narodziła się komunikacja miejska. Na początku funkcjonowała 1 linia autobusowa, którą obsługiwały dwa pojazdy. Szybko jednak siatka połączeń zaczęła się powiększać. Cofamy się w czasie, aby poznać ważną część historii miasta Opola.
19 maja 1926 Kondrad Leuschner (przedstawiciel miasta) i Erich Junge (reprezentant związku turystycznego) podpisują umowę powołania miejskiej spółki transportowej – „Oppelner Autoverkehrsgesellshaft” („Opolską Spółkę Automobilową”).
Pierwsza linia wystartowała pod koniec czerwca. Pisały o tym między innymi Nowiny Codzienne:
Od czerwca 1926 roku linia 1 kursowała z Groszowic przez Nową Wieś Królewską do dworca kolejowego, a potem przez Zakrzów do Czarnowąsów. Do obsługi linii wykorzystywane były dwa pojazdy.
W 1927 roku utworzona została linia 2, która połączyła Opole z miejscowością Kup, a już w 1928 roku w Oppeln kursowały kolejne dwie.
„Trójka” łączyła centrum miasta z pobliskimi Gosławicami. Autobusy odjeżdżały, w zależności od wariantu, z rynku lub z Dworca Wschodniego. Przejazd całą trasą zajmował około 16 minut. Trasa biegła od rynku przez pl. Kopernika (Karlsplatz), Dworzec Wschodni, osiedle przy ul. Oleskiej aż do Gosławic.
Linią 4 można było dojechać z centrum miasta do Luboszyc. Po drodze autobus zatrzymywał się w Krzanowicach i Kępie. W zimowym rozkładzie 1928 roku pierwszy kurs linii 4 rozpoczynał się z dawnej Flursstraβse (dzisiaj ul. Luboszycka) lub z rynku. Trasa prowadziła ulicami Sądową (Gerichtstraβe), Luboszycką (Flursstraβse), następnie autobus jechał przez Zakrzów (Kaiserweg) do Krzanowitz, skąd dojeżdżał do Kępy i Luboszyc.
Modyfikacje rozkładów i tras były wprowadzane dynamicznie. Już na przełomie 1931/1932 roku
linia 1 biegła od Groszowic, przez Nową Wieś Królewską, centrum Opola, Czarnowąsy do Kup, a linia 2 łączyła Opole z miejscowością Narok. Autobus odjeżdżał z Schutzenstraβe (dzisiejsza Jakuba Kani), dalej jechał przez centrum, zatrzymywał się przy cmentarzu miejskim (dzisiejszy Cmentarz Komunalny) i w Półwsi, skąd dojeżdżał
do Naroka.
Zaplecze techniczne
Opolska Spółka Automobilowa w momencie rozpoczęcia działalności miała do dyspozycji dwa pojazdy. Parkowane były w garażach przy ul. Rosenstraβe (dzisiejsza Oleska). W wyniku rozbudowy siatki połączeń nabywała kolejne pojazdy. W 1943 roku tabor spółki liczył już siedem pojazdów – trzy autobusy marki Siemens‑Schuckert oraz po jednym autobusie marek Adler, Bergmann, Mercedes Benz i BMW8. Tabor przestał istnieć w czasie wojny. Nie wiadomo czy został zniszczony w czasie działań militarnych, czy został przejęty przez Armię Czerwoną. Ocalał tylko jeden autobus Mercedesa.
Po wojnie
Okres powojenny był czasem organizowania się. Opole należało wtedy do województwa śląsko-dąbrowskiego. W 1946 roku reaktywowane były Śląskie Linie Autobusowe (które powstały w 1929 roku, ale och działalność przerwano w czasie II wojny światowej), a Opole dołączyło do związku przekazując na jego rzecz jedyny ocalały autobus – Mercedes Benz.
W 1948 roku na ulicach Opola pojawiły się autobusy Państwowej Komunikacji Samochodowej. Wykonywały one (tylko w dni robocze) jeden kurs do Czarnowąsów przez Zakrzów, dwa kursy do Groszowic przez Nową Wieś Królewską, trzy kursy do Gosławic, a także cztery razy dziennie jeździły do Półwsi przez Zaodrze oraz pięć razy dziennie do Szczepanowic.
W 1950 roku przewozem mieszkańców Opola zajęły się Śląskie Linie Komunikacyjne, ale po czterech miesiącach komunikację ponownie przejęła Państwowa Komunikacja Samochodowa. Ulicami Opola kursowało wtedy sześć autobusów na dwóch stałych liniach. Nie zaspokajało to potrzeb mieszkańców, poza tym autobusy często jeździły spóźnione, nie zatrzymywały na wszystkich przystankach, a ich stan techniczny budził zastrzeżenia. Przeprowadzona kontrola ujawniła, że pojazdy były niesprawne, nie zamykały się tylne drzwi jednego z nich, nie domykały się okna, które były podwiązane sznurkami i drucikami.
W kwietniu 1953 roku powołany zostaje Miejski Zakład Komunikacyjny, który przejmuje tabor PKS-u (cztery autobusy marki Chausson) i rozpoczyna obsługę linii 2, biegnącej od osiedla przy skrzyżowaniu ulic Ozimskiej i Wiejskiej, przez Rynek do Półwsi. W momencie powstania MZK dysponował zapasem biletów na 10 dni, kilkoma pracownikami i paroma słupkami z rozkładami jazdy.
W kolejnych latach zakład rozwijał się, inwestował w tabor i zwiększał siatkę połączeń. Pojazdami, które w latach 50. XX wieku jeździły ulicami Opola były m.in. Mavagi, Stary. Pod koniec 1958 roku stan posiadania taboru MPK zwiększył się z 34 do 58 autobusów.
W 1962 r. siatka połączeń przedstawiała się następująco:
Trasa nr 1 – Nowa Wieś Królewska–Zakrzów
Trasa nr 2 – ul. Ozimska–ul. Domańskiego
Trasa nr 3 – ul. Rejtana–Gosławice
Trasa nr 4 – Grudzice–Wójtowa Wieś
Trasa nr 5 – ul. Ostroroga–pl. Hanki Sawickiej
Trasy ruchu podmiejskiego nr 7 i 8 – Opole–Żerkowice–Mechnice–Chróścina–Wawelno oraz Opole–Chmielowice–Osiny–Komprachcice–Polska Nowa Wieś
Trasa nr 9 – ul. Szczeszyńskiego–Sławice
Trasa nr 10 – Kolonia Gosławicka–Wróblin
Trasa nr 0 – Opole– Turawa.
Od tego czasu zmieniło się już niemal wszystko. Dzisiaj opolski MZK dysponuje jednym z najmłodszych i najnowocześniejszych taborów w kraju, który realizuje przewozy na ponad 20 liniach, dziennie pokonując ponad 20 tysięcy kilometrów. Nie zmieniło jednak jedno – cały czas na pierwszym planie jest pasażer.
